1895 (4) | RodziceOnline

1895

rok 1895 / MDCCCXCV XVIII wiek · XIX wiek · XX wiek
1893 « 1894 « 1895 » 1896 » 1897

Spis treści

1 Wydarzenia w Polsce
2 Wydarzenia na świecie
3 Urodzili się
4 Zmarli
5 Zobacz też
6 Święta ruchome

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

28 lipca - delegaci chłopscy na zjeździe w Rzeszowie założyli Stronnictwo Ludowe.
28 września - w Warszawie odbyła się prapremiera Strasznego Dworu zakończona wielką manifestacją patriotyczną.
Oddano do użytku monumentalny gmach Collegium Medicum UJ.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

15 stycznia - światowa premiera baletu Jezioro łabędzie Piotra Czajkowskiego, w Petersburgu.
20 stycznia - promieniowania rentgenowskiego (promieni X), po raz pierwszy użyto je w celach klinicznych. W Dartmouth w stanie New Hampshire zastosowano je do zbadania i złożenia złamanej ręki.
13 lutego - bracia Auguste Lumiere i Louis Lumiere złożyli patent na kinematograf.
22 lutego - Ottomar Anschütz, wynalazca tachyskopu (szybkowidza), odpłatnie prezentuje w Berlinie 40 historyjek obrazkowych (300 widzów).
22 marca - pierwszy pokaz filmu braci Lumiere w Paryżu. Pokazano na nim film "Wyjście robotników z fabryki" zrealizowany zaledwie 3 dni wcześniej.
17 kwietnia
- w Simonoseki został zawarty pokój kończący wojnę chińsko-japońską. Japonia zajęła półwysep Liaotung, Formozę oraz Wyspy Rybackie.
- braci Lumiere przedstawili kinematograf fachowej publiczności w paryskiej Sorbonie (druga prezentacja odbyła się 8 listopada)
maj - we Włoszech rozegrano pierwsze zawody samochodowe na trasie Turyn-Asti-Turyn.
11 czerwca - start pierwszego długodystansowego wyścigu samochodowego. Na trasie Paryż-Bordeaux-Paryż o długości 1.178 km, zwycięstwo odniósł Francuz E. Levassor na samochodzie spalinowym Panhard-Levassor.
12 czerwca - kongres Towarzystwa Fotograficznego w Lyonie, podczas którego braci Lumiere kręcili i natychmiast wywoływali różne krótkie filmy.
21 czerwca - otwarto Kanał Cesarza Wilhelma (obecna nazwa Kanał Kiloński).
listopad - w USA odbył się pierwszy wyścig samochodowy na kontynencie amerykańskim. 87,5 km trasę Chicago-Evanston, w trudnych zimowych warunkach, najszybciej (czas: 10 godz. 23 min.) pokonał Amerykanin Ch.Dureya.
1 listopada
- założenie pierwszego na świecie automobilklubu narodowego. Powstał Automobilklub Amerykański (American Motor League). 12 dni później założono Automobilklub Francji (Automobile Club de France) - wiodący organizator sportu samochodowego w Europie.
- bracia Max i Emil Skladanowscy przedstawili w berlińskim variete Wintergarten "żywe obrazy" za pomocą bioskopu (2 projektory i 2 kamery).
11 listopada - włoski wynalazca Filoteo Alberini opatentował kinetograf.
27 listopada - Alfred Nobel spisał testament, w którym ustanowił nagrodę nazwaną później jego imieniem.
28 grudnia
- Wilhelm Conrad Roentgen opublikował pierwszy artykuł o odkryciu promieniowania rentgenowskiego (promieniowania X).
- pierwszy komercyjny pokaz kinowy zorganizowany przez braci Lumiere. Odbył się w Paryżu, w kawiarni "Grand Café".
ustanowiony został francuski protektorat nad Madagaskarem.
Lenin założył w Petersburgu Związek Walki o Wyzwolenie Klasy Robotniczej.
Joseph Conrad wydał w Anglii swą pierwszą powieść Szaleństwo Almayera.

[edytuj] Urodzili się

1 stycznia - Edgar Hoover, amerykański prawnik, dyrektor FBI (zm. 1972)
31 stycznia - Stanisław Młodożeniec, polski poeta, współtwórca futuryzmu (zm. 1959)
13 marca - Roman Wilkosz, polski malarz, projektant, nauczyciel pedagog (zm. 1967)
29 marca - Ernst Jünger, pisarz niemiecki (zm. 1998)
6 maja - Rudolf Valentino, amerykański aktor filmowy pochodzenia włoskiego (zm. 1926)
11 maja - Jan Parandowski, pisarz, prezes PEN Clubu (zm. 1978)
21 maja
- Lázaro Cárdenas del Río, polityk meksykański, prezydent Meksyku w latach 1934-1940 (zm. 1970)
- Nikifor Krynicki, polski malarz prymitywista pochodzenia łemkowskiego (zm. 1968)
1 czerwca - Tadeusz Bór-Komorowski, dowódca Armii Krajowej (zm. 1966)
9 czerwca - Felicjan Sławoj Składkowski, polski generał i polityk; premier RP 1936-1939 (zm. 1962)
8 lipca - Igor Tamm, fizyk rosyjski, laureat Nagrody Nobla w 1958 roku (zm. 1971)
10 lipca - Carl Orff, niemiecki kompozytor i dyrygent (zm. 1982)
26 lipca - Robert Graves, brytyjski powieściopisarz (zm. 1985)
29 sierpnia - Jerzy Kirchmayer, polski generał (zm. 1959)
16 września - Franciszek Żwirko, lotnik polski (zm. 1932)
21 września - Siergiej Jesienin, poeta rosyjski (zm. 1925)
25 września - Sylvester Saller ofm, biblista katolicki, archeolog, franciszkanin (zm. 1976)
2 października - Groucho Marx, komik amerykański (zm. 1977)
8 października - Juan Perón, dyktator argentyński (zm. 1974)
20 października - Franciszek Jóźwiak, pierwszy główny komendant MO (zm. 1966)
15 listopada
- Olga Romanowa, wielka księżna rosyjska, córka cara Mikołaja II, święta prawosławna (rozstrzelana z rodziną przez CzeKa) (zm. 1918)
- Antoni Słonimski, polski pisarz i felietonista (zm. 1976)
14 grudnia - Jerzy VI, król Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (zm. 1952)
25 grudnia - Stefan Rowecki (pseudonim Grot), generał, komendant główny Armii Krajowej (zm. 1944)

[edytuj] Zmarli

Aarifi Pasza - turecki polityk, Wielki Wezyr (ur. 1819)
5 stycznia - Władysław Podkowiński, polski malarz impresjonista (ur. 1866)
5 sierpnia - Fryderyk Engels, niemiecki filozof, teoretyk komunistyczny (ur. 1820)
23 sierpnia - Michał Elwiro Andriolli, polski rysownik, ilustrator i malarz (ur. 1836)
28 września - Ludwik Pasteur, francuski mikrobiolog i chemik (ur. 1822)
27 listopada - Aleksander Dumas (syn), francuski pisarz i dramaturg (ur. 1824)

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Święta ruchome

Tłusty czwartek: 21 lutego
Ostatki: 26 lutego
Popielec: 27 lutego
Niedziela Palmowa: 7 kwietnia
Wielki Czwartek: 11 kwietnia
Wielki Piątek: 12 kwietnia
Wielka Sobota: 13 kwietnia
Wielkanoc: 14 kwietnia
Poniedziałek Wielkanocny: 15 kwietnia
Wniebowstąpienie: 23 maja
Zesłanie Ducha Świętego: 2 czerwca
Boże Ciało: 13 czerwca

Zobacz zbiór multimediów na Wikimedia Commons:
1895 Źródło: „http://www.rodziceonline.com/1895” Kategoria: XIX wiek

Linki